Podczas rozwijania firmy i rozbudowywania jakiegokolwiek przedsiębiorstwa zawsze dochodzi do znacznego podwyższenia zużycia energii elektrycznej. Nie inaczej jest w przypadku gospodarstwa wiejskiego. Rozwijając także swoje gospodarstwo rolne, musimy spodziewać się wyższych rachunków za prąd. Jednakże zarówno w firmach nienastawionych na sektor rolniczy, jak i w takich nastawionych na produkcję związaną ze wsią, inwestycja w instalację fotowoltaiczną może takie rachunki znacznie obniżyć.
Spis treści
Jakie korzyści może mieć rolnik z fotowoltaiki?
Elektrownia fotowoltaiczna jest dla rolnika opłacalna z wielu powodów. Najważniejszym z nich i najbardziej oczywistym jest możliwość znacznego nawet zmniejszenia wysokości opłat za prąd – co przy inwestycji w panele fotowoltaiczne jest całkowicie realne.
Sama idea fotowoltaiki (co to jest?) jest wykorzystywaniem darmowej, a przy tym niewyczerpywalnej energii ze słońca. Inwestor OZE może po wybudowaniu własnej mikro elektrowni słonecznej uniezależnić się od zewnętrznych dostawców energii. Ponadto prąd na własne potrzeby produkuje samodzielnie i nie ponosi praktycznie żadnych dodatkowych kosztów oprócz tych związanych z samym zakupem i montażem instalacji.
Darmowe źródło energii i niższe rachunki za prąd
Obecny wzrost cen energii elektrycznej nie jest trendem krótkotrwałym, a w perspektywie realizacji założeń Europejskiego Zielonego Ładu, stawki za energię utrzymują się na wysokim poziomie. Po dramatycznych wzrostach cen prądu w latach 2022-2024 spowodowanych kryzysem energetycznym, ceny ustabilizowały się, jednak wciąż pozostają znacząco wyższe niż przed 2022 rokiem.
W zależności od rozmachu inwestycji może nawet dojść do sytuacji, w której obciążenia tytułem rachunków za prąd staną się tak duże, że zaczną hamować planowane inwestycje, a nawet je stopować. Fotowoltaika w tym wypadku może być rozwiązaniem, które pozwoli na ograniczenie, a nawet na zatrzymanie narastających wydatków na energię.
Przykładowa farma fotowoltaiczna – 61m2 – do 10 000 kWh/rok
Jak pokazują aktualne wyliczenia, zamontowanie w gospodarstwie instalacji fotowoltaicznej o przykładowej mocy 9.9 kWp może przynieść roczne oszczędności w rachunkach za prąd w wysokości nawet 9-11 tysięcy złotych (przy obecnych stawkach). Taka przykładowa mikro elektrownia będzie się składała z ok. 25-30 modułów o łącznej powierzchni ok. 61 m² i w korzystnych warunkach wyprodukuje rocznie niemal 10 000 kWh. Dzięki znacznemu postępowi technologicznemu, współczesne panele fotowoltaiczne oferują wyższą wydajność nawet przy mniejszej liczbie modułów niż instalacje z 2021 roku.
Oczywiście powierzchnia kilkudziesięciu metrów kwadratowych nie jest obszarem, który może być dostępny dla każdego. Żeby zamontować panele na takiej powierzchni, trzeba dysponować dużym domem z rozległym dachem, ale… Tutaj omawiamy szczególny obszar, a mianowicie tereny wiejskie, a w obejściu rolnika nie ma mowy o dachu jedynie na budynku mieszkalnym, ale przynajmniej jeszcze na kilku innych.
- Sunday
- Programy Mój Prąd 4.0 i Czyste Powietrze - tak
- Kredytowanie - z RRSO 5,99%
Montaż w ciągu 14 dni roboczych, profesjonalne doradztwo dla klienta indywidualnego, biznesowego, jak i rolników
- Polenergia
- Programy Mój Prąd 4.0 i Czyste Powietrze - tak
- Kredytowanie - info u agenta
Montaż nawet w 14 dni od podpisania umowy
Pomontażowy audyt, pomoc w uzyskaniu dotacji i "gwarancja wydajności" na 25 lat
Gdzie zamontować instalację fotowoltaiczną?
Tutaj ujawnia się ogromny walor i szerokie pole do inwestycji fotowoltaicznych. Zajmując się uprawą ziemi albo hodowlą zwierząt rolnik musi posiadać oprócz domu także budynki gospodarcze. Bardzo często są to budynki o prostej konstrukcji i z reguły również o odpowiednio nachylonej konstrukcji dachu. Mowa również sporej powierzchni, która aż prosi się, żeby ją wykorzystać do celów energetycznych. Panele fotowoltaiczne można zamontować na:
- garażu – idealne miejsce na mniejszą instalację,
- magazynie – zwykle posiada dużą powierzchnię dachu,
- stodole – często najlepsze miejsce ze względu na optymalny kąt nachylenia dachu,
- oborze – dodatkowa przestrzeń do wykorzystania,
- owczarni – możliwość instalacji dodatkowych paneli,
- stajni – kolejne miejsce do montażu paneli,
- kurniku – rozległy dach to dodatkowa powierzchnia dla instalacji.
Połączona zaś moc wszystkich instalacji może zapewnić naprawdę wysoką i opłacalną wydajność.
Przy tego rodzaju inwestycjach najwięcej wątpliwości budzi właśnie wydajność instalacji fotowoltaicznej. Podana powyżej przykładowa roczna produkcja energii elektrycznej na poziomie 9900 kWh wcale nie oznacza, że poziom produkcji zostanie równomiernie rozłożony na wszystkie miesiące roku.
Rolnik jako prosument
Jak pokazuje praktyka, w okresie letnim bywa generowane sześć razy więcej energii aniżeli w okresie zimowym. Czy jednak to oznacza, że w grudniu albo w styczniu nie będzie można liczyć na energię z instalacji fotowoltaicznej? Odpowiedź brzmi – tak źle to nie wygląda.
Od 2022 roku zmianie uległy przepisy dotyczące prosumentów. Nowy system rozliczeń, nazywany net-billingiem, zastąpił wcześniejszy system opustów. W ramach tego systemu nadwyżka energii wprowadzonej do sieci jest przeliczana na wartość pieniężną i zapisywana na koncie prosumenta w formie depozytu. Prosument może następnie wykorzystać te środki do pokrycia kosztów energii pobranej z sieci.
Dla rolników, którzy zostali prosumentami przed 1 kwietnia 2022 roku, obowiązuje wciąż stary system opustów, który pozwala na efektywne magazynowanie nadwyżek energii w sieci energetycznej. Nowi prosumenci korzystają z systemu net-billingu, który mimo zmian wciąż pozwala na znaczące oszczędności.
Do czego w gospodarstwie rolnym może być wykorzystany prąd z fotowoltaiki?
Gospodarstwo rolne najczęściej zawiera w sobie zarówno część gospodarczą, jak i mieszkalną, a więc prąd z instalacji fotowoltaicznej może być w nim wykorzystywany na potrzeby produkcyjne i domowe. Na co konkretnie można używać prądu z fotowoltaiki?
Instalacja fotowoltaiczna na pochyłym terenie
W wypadku domu będą to oczywiście wszelkie urządzenia elektryczne – oświetlenie, sprzęty AGD i RTV, ewentualnie bojler, ogrzewanie elektryczne, czy klimatyzator, a można do tego również dorzucić coraz częściej pojawiające się samochody elektryczne lub hybrydowe.
Gospodarstwo rolne natomiast to wszystkie urządzenia elektryczne niezbędne w danej produkcji rolnej, czyli np. dojarki, ale także ogrzewanie i oświetlanie pomieszczeń. Prądu z fotowoltaiki można używać także do ogrzewania szklarni albo do zasilania sztucznych kwok, pozwoli również na ładowanie akumulatorów do wszystkich maszyn rolniczych.
Oszczędności w rachunkach na prąd – możliwość dodatkowych inwestycji
Oszczędności na rachunkach za prąd mogą wynosić obecnie nawet kilkanaście tysięcy złotych rocznie i są to środki, które pozostają w portfelu, czyli do dyspozycji rolnika. Wysoka inflacja z lat 2022-2024 sprawiła, że każda zaoszczędzona złotówka ma jeszcze większe znaczenie dla budżetu gospodarstwa.
Za zaoszczędzone pieniądze można przeprowadzić jakiś niewielki remont, dokupić nowocześniejsze sprzęty, czy wreszcie mieć znaczącą kwotę do opłacania np. leasingu za jakąś maszynę rolniczą.
Za te pieniądze można zakupić materiał siewny, czy nowe pokolenie zwierząt hodowlanych. W ciągu zaś lat kwota ta, odłożona do banku może ukazać całkiem realny zysk.
Przeczytaj też: Pożyczka na instalację fotowoltaiczną – kredyt na fotowoltaikę i OZE – oferta i zalety
Bycie proekologicznym przedsiębiorcą rolniczym
Właściciele gospodarstw rolnych coraz częściej zostają również lokalnymi biznesmenami, a obecnie coraz większą wagę przypisuje się sposobom, w jaki prowadzona jest produkcja rolna. Jakość produktów będzie miała nadal wysokie znaczenie, ale fakt przynależności do producentów proekologicznych nabiera coraz większego znaczenia również. Nie bez znaczenia dla odbiorców produktów rolnych z danego gospodarstwa może być fakt, że ich wytwórca stara się o ochronę środowiska naturalnego.
Fotowoltaika może więc być nie tylko sposobem na oszczędności, ale i sporym plusem dla wizerunku. Ukazywanie się w oczach innych jako przedsiębiorca nowoczesny, który produkuje najwyższej jakości wyrób, a przy tym ma na uwadze proces jego wytwarzania przyjazny w jak najwyższym stopniu środowisku naturalnemu sprzyja docenieniu przez klientów takiego podejścia do biznesu. Niezależnie od wielkości gospodarstwa i prowadzonego biznesu, fotowoltaika i każde inne działanie proekologiczne podnosi rangę przedsiębiorcy i u klientów i u ewentualnych kontrahentów.
Ekologia w kontekście dotacji unijnych dla rolników
W obecnej perspektywie budżetowej UE na lata 2021-2027, inwestycje w odnawialne źródła energii są jednym z priorytetów. Dla rolników oznacza to, że gospodarstwa wyposażone w instalacje fotowoltaiczne mają większe szanse na otrzymanie dodatkowych dotacji w ramach Wspólnej Polityki Rolnej. Ekologiczny charakter produkcji staje się nie tylko kwestią wizerunkową, ale również wymierną korzyścią finansową poprzez zwiększenie punktacji w wielu programach pomocowych.
Przeczytaj też: Program „Czyste Powietrze” 2022 – warunki dofinansowania, wniosek PDF
Fotowoltaika dla rolników – rentowność i ulgi od podatku rolnego
Kwestię opłacalności fotowoltaiki można odnieść wyłącznie do zmniejszonych rachunków za prąd, ale nie weźmiemy wówczas pod uwagę całokształtu zagadnienia. Chodzi bowiem o to, że czas działania instalacji fotowoltaicznej wraz z kosztami jej montażu nie są wszystkim, co można wziąć pod uwagę.
Czas zwrotu inwestycji w fotowoltaikę można skracać, korzystając ze wsparcia do inwestycji OZE, a które są oferowane zarówno przez instytucje rządowe, jak i przez samorządy. W odniesieniu do fotowoltaiki dla rolników będzie to między innymi ulga inwestycyjna polegająca na możliwości odliczenia do 25% kosztów instalacji fotowoltaicznej od podatku rolnego.
Aktualne programy dofinansowania dla rolników w 2025 roku
W 2025 roku rolnicy mogą korzystać z kilku programów wsparcia przy inwestycji w fotowoltaikę:
- Program „Czyste Powietrze” – kontynuacja programu z nowymi alokacjami środków,
- Program „Mój Prąd 7.0” – najnowsza edycja programu oferująca wsparcie dla prosumentów,
- Agroenergia 2025 – specjalny program dedykowany rolnikom,
- Ulga termomodernizacyjna – możliwość odliczenia kosztów inwestycji od podatku dochodowego,
- Programy regionalne – dofinansowania oferowane przez władze wojewódzkie i lokalne.
Wysokość dofinansowania zależy od programu i może sięgać nawet 40-50% kosztów inwestycji w przypadku łączenia różnych form wsparcia. Warto skonsultować się z doradcą energetycznym w celu wyboru najkorzystniejszego rozwiązania.
Przeczytaj też: Kredyt pomostowy – co to jest? Dla kogo pomoc przy dotacji?
Programy Czyste Powietrze, Mój prąd, Agroenergia i ulga termomodernizacyjna dla rolnika
Ponadto istnieją jeszcze dodatkowe wsparcia oferowane w ramach programów dofinansowań. Korzystając z uczestnictwa w programie „Czyste Powietrze” albo korzystając z dofinansowania w ramach ulgi termomodernizacyjnej, można budżet przeznaczony na inwestycję zmniejszyć, a przez to i skrócić czas zwrotu inwestycji.
Wielu rolników skorzystało z programów „Mój Prąd” oraz „Agroenergia”, a wszystko wskazuje na to, że pieniądze na wsparcie dla inwestycji w OZE będą dostępne jeszcze przez długi czas.
Magazyny energii – nowy kierunek rozwoju dla gospodarstw rolnych
Ważnym uzupełnieniem instalacji fotowoltaicznej w gospodarstwie rolnym stały się magazyny energii. Technologia magazynowania energii znacząco się rozwinęła, a ceny baterii spadły, czyniąc tę inwestycję bardziej dostępną dla rolników. Magazyn energii pozwala na:
- Większą niezależność energetyczną – uniezależnienie od sieci w przypadku awarii,
- Optymalizację wykorzystania energii – magazynowanie nadwyżek produkcji do późniejszego wykorzystania,
- Stabilizację produkcji – zapewnienie stałego dostępu do energii niezależnie od warunków pogodowych,
- Dodatkowe oszczędności – możliwość korzystania z tańszej energii w czasie największego zapotrzebowania.
Wiele programów dofinansowania oferuje dodatkowe wsparcie przy zakupie magazynów energii jako uzupełnienia instalacji fotowoltaicznej.
Przeczytaj też: Historia fotowoltaiki i ciekawostki – mało znane fakty nt. energii słonecznej i produkty
Mikro elektrownia fotowoltaiczna w gospodarstwie rolnym – o czym pamiętać?
Fotowoltaika na wsi daje znacznie więcej możliwości aniżeli fotowoltaika w mieście. Przede wszystkim większe powierzchnie do zagospodarowania oraz znacznie lepsze warunki lokalizacyjne pod względem ewentualnych zacienień sprawiają, że wydajność instalacji na wsi jest na znacznie wyższym opłacalnie poziomie. Przy tym trzeba pamiętać, aby nie powierzać pracy projektowych ani instalacyjnych pierwszej z brzegu firmie, ale postawić na fachowców.
Odpowiednia firma instalacyjna nie tylko zaprojektuje optymalną instalację i wybierze najlepsze lokalizacje, a również będzie służyła doradztwem w kwestiach technicznych (np. wybór falownika), a także zapewni profesjonalny serwis już w okresie pracy mikro elektrowni słonecznej.
Nowoczesne technologie w instalacjach fotowoltaicznych
Ostatnie lata przyniosły znaczący postęp technologiczny w branży fotowoltaicznej. Współczesne panele fotowoltaiczne oferują wyższą sprawność i dłuższą żywotność niż instalacje sprzed kilku lat. Warto zwrócić uwagę na:
- Panele bifacjalne – generujące energię z obu stron panelu, zwiększając wydajność nawet o 30%,
- Mikroinwertery – zwiększające wydajność całej instalacji i umożliwiające monitoring pracy poszczególnych paneli,
- Systemy śledzenia słońca – konstrukcje poprawiające efektywność instalacji poprzez podążanie za słońcem,
- Inteligentne zarządzanie energią – oprogramowanie optymalizujące wykorzystanie wyprodukowanej energii.
Fotowoltaika może dać właścicielowi poczucie stabilności, ponieważ energia słoneczna jest źródłem, które może świecić czasami nieco słabiej, ale w okresie żywotności paneli obecnym zawsze.
Uprawa pod panelami – agrowoltaika jako nowy trend
Najnowszym trendem łączącym rolnictwo z produkcją energii odnawialnej jest agrowoltaika. To innowacyjne podejście polega na instalacji paneli fotowoltaicznych na specjalnych konstrukcjach, które umożliwiają jednoczesne wykorzystanie gruntu pod uprawy rolne.
Agrowoltaika oferuje szereg korzyści:
- Podwójne wykorzystanie terenu – jednoczesna produkcja żywności i energii,
- Ochrona upraw – częściowe zacienienie może chronić rośliny przed nadmiernym nasłonecznieniem i suszą,
- Wyższa efektywność produkcji – niektóre rośliny lepiej rosną w częściowym cieniu,
- Dodatkowy dochód – bez utraty powierzchni uprawnej.
Systemy agrowoltaiczne są szczególnie efektywne przy uprawach jagodowych, niektórych warzyw oraz ziół, które dobrze znoszą częściowe zacienienie. Pierwsze pilotażowe projekty w Polsce pokazują, że jest to kierunek o dużym potencjale dla polskiego rolnictwa.
Podsumowanie korzyści z instalacji fotowoltaicznej dla gospodarstwa rolnego
Instalacja fotowoltaiczna stała się niemal niezbędnym elementem nowoczesnego gospodarstwa rolnego. Zapewnia nie tylko oszczędności finansowe, ale również wpływa na stabilność energetyczną i poprawę wizerunku gospodarstwa.
Dzięki postępowi technologicznemu, systemom magazynowania energii oraz programom wsparcia, inwestycja w fotowoltaikę jest bardziej opłacalna niż kiedykolwiek wcześniej. Czas zwrotu takiej inwestycji skrócił się znacząco i w wielu przypadkach wynosi obecnie 5-7 lat, co przy 25-30 letniej żywotności nowoczesnych paneli oznacza wiele lat czerpania korzyści z darmowej energii słonecznej.
Rolnicy, którzy zdecydują się na inwestycję w fotowoltaikę, nie tylko zmniejszają swoje koszty operacyjne, ale również aktywnie uczestniczą w transformacji energetycznej, przyczyniając się do ochrony środowiska i budując bardziej zrównoważoną przyszłość dla rolnictwa.
Zostaw komentarz